Stop-loss ve take-profit ne işe yarar?
Stop-loss, fiyatın belirlediğiniz seviyeye ulaşması durumunda pozisyonu kapatarak kaybı sınırlar; take-profit ise fiyat hedef seviyeye geldiğinde kârı otomatik olarak sabitler. Her iki emir de platformda pozisyon açarken ya da pozisyon açıkken eklenebilir.
Böylece ekran başında olmasanız bile riskiniz kontrol altında kalır. Özellikle işlem saatlerinin yoğun olduğu dönemlerde bu emirler, planladığınız seviyelerin dışına çıkmanızı engeller.
Nereye koyulmalı?
Stop-loss seviyesi, işlem yaptığınız enstrümanın oynaklığına göre belirlenmelidir; çok yakın koyarsanız normal dalgalanmalarda stoplanırsınız, çok uzak koyarsanız riskiniz büyür. Take-profit ise destek ve direnç seviyeleri, ortalama hareket mesafeleri gibi teknik referanslara göre konumlandırılır.
Tek bir işlemde hesabınızın %1-2'sinden fazlasını riske atmamak yaygın bir kuraldır. Bu oran, stratejinize ve deneyiminize göre değişebilir; yeter ki her işlem için önceden tanımlanmış bir limit olsun.
Örnek hesap
Diyelim ki 10.000 TL'lik bir hesabınız var ve işlem başına %1, yani 100 TL risk almak istiyorsunuz. EUR/USD'de 0,5 lotluk bir pozisyon için pip değeri yaklaşık 5 USD'dir; 100 TL'nin USD karşılığı kura göre değiştiği için stop mesafesini pip cinsinden hesaplamanız gerekir.
Risk bütçenizi, pip değeri ve stop mesafesine bölerek pozisyon boyutunu bulabilirsiniz; bu hesabı pozisyon boyutu aracımızla saniyeler içinde yapabilirsiniz.
Haber öncesi ve oynak dönemler
Haber açıklamaları sırasında fiyat, stop seviyenizi aşabilir ve emriniz beklediğinizden daha kötü bir fiyattan gerçekleşebilir; bu duruma slippage (kayma) denir. Geniş piyasa bantları ve yeterli marj bırakan stop mesafeleri bu riski azaltır.
Sert hareket beklenen dönemlerde pozisyon açmadan önce ekonomik takvimi kontrol etmek de aynı derecede yararlıdır. Faiz kararı, enflasyon verisi gibi açıklamalar öncesinde stop mesafelerini daraltmak yerine işlem sayısını azaltmak daha güvenlidir.
Risk yönetimiyle birlikte kullanım
Stop-loss ve take-profit tek başına yeterli değildir; pozisyon boyutu ve kaldıraç seçimiyle birlikte düşünülmelidir. Yüksek kaldıraçla açılan büyük bir pozisyonda stop mesafesi dar olsa bile risk tutarı büyük kalabilir.
Ayrıca işlem öncesi kâr/zarar oranını belirlemek, stop ve hedef mesafelerini birlikte planlamayı kolaylaştırır. Risk yönetimi rehberimizde bu konuları birlikte ele alıyoruz.
Sık yapılan hatalar
Stop-loss kullanmadan işlem yapmak, birkaç olumsuz işlemde hesabın tamamını riske atar. Stop'u yalnızca işlem açarken değil, piyasa koşulları değiştiğinde güncellemek de aynı derecede gereklidir. Aşağıdaki hatalar, yeni kullanıcıların en sık karşılaştığı durumlardır:
- Stop'u çok dar koyup normal dalgalanmada stoplanmak
- Zarardaki pozisyonda stop seviyesini sürekli geriye çekmek
- Take-profit tanımlamadan pozisyonu açık bırakıp kârın erimesine izin vermek