Piyasa emri (market order)
Piyasa emri, mevcut en iyi fiyattan anında alım ya da satım yapmanızı sağlar; hızlı giriş ve çıkış için kullanılır. Emir anında gerçekleştiği için fiyat kontrolü yoktur; özellikle oynak piyasalarda emrin gerçekleştiği fiyat, beklediğinizden farklı olabilir.
Bu farka slippage (kayma) denir. Anında pozisyon almak istediğinizde piyasa emri pratik olsa da, fiyatın lehinize hareket etmesini bekleme şansınız olmaz.
Limit emri
Limit emri, fiyatın belirlediğiniz seviyeye gelmesini bekler ve o seviyede ya da daha iyi bir fiyattan gerçekleşir. Alış limiti, fiyatın düşmesini bekleyerek daha uygun bir seviyeden girmek isteyenlerin tercihidir; satış limiti ise yükselişte kâr hedefini sabitlemek için kullanılır.
Limit emrinin gerçekleşme garantisi yoktur; fiyat seviyeye ulaşmazsa emir açık kalır ve işleminiz hiç gerçekleşmeyebilir. Fiyat seviyeye ulaşana kadar emriniz bekler; bu sürede piyasa lehinize hareket ederse daha da iyi bir fiyattan dolarsınız.
Stop emri
Stop emri, fiyatın belirli bir seviyeye ulaşmasıyla tetiklenir ve ardından piyasa emrine dönüşür. Zararı sınırlamak için kullanılan stop-loss ile bir kırılımın ardından işleme girmek için kullanılan stop-giriş emirleri bu gruba girer.
Stop emri tetiklendiğinde fiyat, seviyenin ötesine kaymış olabilir; bu yüzden stop seviyesi ile gerçekleşme fiyatı her zaman aynı olmaz.
Stop-limit emri
Stop-limit emri, stop emrin tetikleme mantığı ile limit emrin fiyat garantisini birleştirir: fiyat stop seviyesine ulaştığında, belirlediğiniz limit fiyatından emir girilir. Bu sayede stop emrindeki kayma riski sınırlanır, ancak fiyat limit seviyesinin ötesine sıçrarsa emir gerçekleşmeyebilir.
Hızlı piyasalarda emrin hiç dolmaması da mümkündür; bu yüzden stop-limit emri, kaymaya karşı hassas ancak dolma garantisi aramayan kullanıcılar için uygundur. Bu emir türü, özellikle kırılım stratejilerinde giriş fiyatını kontrol altında tutmak isteyenler tarafından kullanılır.
Take-profit ve trailing stop
Take-profit, kâr hedefinize ulaşıldığında pozisyonu otomatik kapatır; trailing stop ise kâr arttıkça stop seviyesini otomatik olarak takip eder. Trailing stop sayesinde kazancı korurken piyasanın lehinize hareket etmesine izin verirsiniz.
Bu iki araç, ekran başında olmadığınızda da pozisyonunuzu yönetir. Kullanım ayrıntılarını stop-loss ve take-profit rehberimizde bulabilirsiniz.
Hangi emri ne zaman kullanmalı?
Emir seçimi, işlem planınızın bir parçası olmalıdır; giriş senaryonuzu ve risk seviyenizi önceden tanımlamak doğru emri seçmeyi kolaylaştırır. Hangi durumda hangi emrin kullanılacağını şöyle sıralayabiliriz:
- Anında giriş ve çıkış için piyasa emri
- Daha iyi fiyat beklerken limit emri
- Kaybı sınırlamak için stop-loss
- Kârı korumak ve takip etmek için trailing stop