Baz ve karşıt para birimi nedir?

Bir paritede soldaki para birimi baz, sağdaki ise karşıt para birimi olarak adlandırılır. EUR/USD'de EUR baz, USD karşıt para birimidir; fiyat, 1 avronun kaç dolar ettiğini gösterir.

Alış (long) pozisyonu baz para birimini alıp karşıt para birimini satmak, satış (short) pozisyonu ise tam tersini yapmak anlamına gelir. Bu mantığı oturttuğunuzda parite fiyatlarını okumak çok daha kolay hale gelir.

Majör çiftler: en likit piyasa

EUR/USD, USD/JPY, GBP/USD ve USD/CHF, dünyada en çok işlem gören majör çiftlerdir. EUR/USD tek başına küresel forex hacminin önemli bir bölümünü oluşturur; bu derin likidite, en dar spread'lerin de nedenidir.

Majör çiftlerde 1 standart lot (100.000 birim) için 1 pip değeri, hesabın para birimine bağlı olarak yaklaşık 10 USD seviyesindedir. Sık işlem yapanlar için bu çiftler, maliyet açısından en verimli enstrümanlar arasındadır.

Likidite, aynı zamanda emirlerin istenen fiyata yakın seviyelerden gerçekleşme olasılığını da artırır. Düşük likiditeli çiftlerde ise aynı büyüklükteki emirler fiyatı daha kolay etkiler ve kayma (slippage) ihtimali yükselir.

Minör ve çapraz çiftler

USD içermeyen çiftlere çapraz (cross) denir; EUR/GBP, EUR/JPY ve GBP/JPY en bilinen örnekleridir. Çaprazlar genellikle majörlere kıyasla daha geniş spread ile işlem görür çünkü likiditeleri dolaylı olarak iki ayrı pariteye bağlıdır.

JPY içeren çiftlerde pip, 0,01 olarak tanımlanır; USD/JPY 150,00 seviyesindeyken 1 lot için 1 pip değeri yaklaşık 6,67 USD'ye karşılık gelir. Fiyat seviyesi değiştikçe bu değerin de değiştiğini hesaba katmak gerekir.

Egzotik çiftler ve USD/TRY

Egzotik çiftler, gelişmekte olan ülke para birimlerini içerir; USD/TRY, USD/ZAR ve USD/MXN bu grubun örnekleridir. Bu çiftlerde likidite sığ olduğundan spread geniş, oynaklık ise yüksektir.

USD/TRY, Türkiye'de yaşayan yatırımcılar için yakından takip edilen bir paritedir; ancak geniş spread ve yüksek swap maliyetleri nedeniyle kısa vadeli işlemlerde maliyetli olabilir. Türkiye'de forex işlemlerinin yasal çerçevesini merak edenler CMB düzenleme sayfamıza göz atabilir.

Parite seçerken nelere dikkat etmeli?

Parite seçimi, işlem tarzınızla uyumlu olmalıdır: scalping gibi sık işlem yapanlar için düşük spread'li majörler, swing gibi uzun vadeli pozisyonlar için ise daha geniş spread kabul edilebilir. Ayrıca hangi seansta işlem yaptığınız da likiditeyi doğrudan etkiler.

Pip değeri ve pozisyon boyutu hesaplarınızı araçlar sayfamızdaki hesaplayıcılarla doğrulayarak riskinizi önceden netleştirebilirsiniz.

Ayrıca işlem yaptığınız çiftin para biriminin, hesabınızın para biriminden farklı olması durumunda kâr ve zararın dönüşümünde kur farkı oluşabilir. Bu etkiyi hesaba katmak, beklentinizi gerçekçi kurmanıza yardımcı olur.